Grzegorz z Nyssy

Brat Bazylego Wielkiego. Ciekawe, dlaczego nie ma go w obecnym kalendarzu rzymskim, chociaż jest, jak i brat, świętym. Bardzo ciekawy Ojciec Kościoła, jeśli się nie mylę, to od jakiegoś czasu systematycznie przyswajany przez jakąś tłumaczkę językowi polskiemu.

A Kościół sławi Jej wielkość

Największe ze świąt to Pascha, przejście naszego Pana z tego świata, z tego życia, do Ojca, do nowego i niewyobrażalnego istnienia. Do tej największej z uroczystości przygotowuje nas 40-dniowy post.

Największe święto Bożej Rodzicy Maryi, to Jej Zaśnięcie i Wniebowzięcie, przejście z tego świata, z tego życia, do chwały, do nowego życia na podobieństwo Jej Syna, czyli Jej Pascha. Jakże roztropnie Kościół wschodni przed tą uroczystością Dziewicy pości przez 14 dni, od 1 do 14 sierpnia. Szkoda wielka, że nie ma takiej tradycji w Kościele zachodnim. Ale można ją prywatnie zachować, albo poświęcić trochę czasu na czytanie np. homilii Ojców Kościoła, mówiących o Wniebowzięciu. Albo pośpiewać sobie codziennie jakieś pieśni ku czci Najświętszej Maryi.

U Ciebie serce otwarte każdemu, a osobliwie nędzą strapionemu.

Huanowi trzeba było wyrwać ząb, od razu odzyskał radość życia, ale chyba z powodu upału nie zawsze ma ochotę na jedzenie.

Modlitwa biskupa Synezjusza (+414)

Panie Jezu, wspomnij na mnie,
obmyj mnie ze wszystkich grzechów,
wyzwól z pragnień mych przyziemnych,
czystym uczyń moje serce.

Panie Jezu, wspomnij na mnie,
gdy mnie gnębią niepokoje;
daj, bym służył Tobie wiernie,
pokrzep mnie, jak obiecałeś.

Panie Jezu, wspomnij na mnie,
bom udręczon ciągłą walką;
w bólu wszelkim, w utrapieniu
uzdrowieniem bądź i życiem.

Panie Jezu, wspomnij na mnie,
nie daj, bym od Ciebie odszedł;
poprzez ciemność złudzeń pełną
prowadź do niebieskiej bramy

Nauka św. Ignacego

Niczego nie czyńcie bez biskupów i prezbiterów. Nie starajcie się, aby uchodziło za dobre to, co czynicie osobno, ale wszystko czyńcie we wspólnocie: jedna modlitwa, jedno błaganie, jeden duch, jedna nadzieja w miłości i w szczerej radości, tak jak jeden jest Jezus Chrystus, który jest ponad wszystkim. Jednoczcie się wszyscy, jak w jednej świątyni Boga, jakby wokół tego samego ołtarza, tego samego Jezusa Chrystusa. (z listu św. Ignacego Antiocheńskiego do Magnezjan)

Ciało Pana, Ewangelia

W Liście do Filadelfian św. Ignacy Antiocheński pisze: Uciekam się do Ewangelii jak do ciała Jezusowego. Ewangelia jako obecność żywego Jezusa. Jaka cześć jest jej należna!

I pisze też św. Ignacy: Bądźcie naśladowcami Jezusa Chrystusa, jak i On jest naśladowcą swojego Ojca. Nigdy o tym tak nie myślałem, a przecież Jezus mówi w Ewangelii, że robi to, czego się nauczył od swego Ojca. Dziękuję za te słowa św. Ignacego.

Boże Narodzenie o Wielkanocy

Niemowlę bawić się będzie na norze kobry, dziecko włoży swą rękę do kryjówki żmii. (Iz 11:8)

Kiedyś znalazłem w Patrologia Graeca fragment, nie pamiętam już, u którego z Ojców, w którym ten werset z Izajasza (czytany w noc Narodzenia Chrystusa) odniesiono do tajemnicy Zstąpienia Chrystusa, owego dziecka niewinnego, do Otchłani, kryjówki Węża, czyli szatana.

Dziś, w drugi dzień Oktawy Wielkanocy, wspominamy także pierwszą świętą Indiankę, Kateri Tekakwitha.

Gdybym to ja wiedział...

… który z Ojców pierwszy w uwieńczonej gwiazdami Kobiecie z 12. rozdziału Apokalipsy św. Jana dostrzegł Matkę Mesjasza!

Alma Dei creatoris,
sed et rei peccatoris
Mater clementissima.

Μακάριοι

Szczęśliwi ubodzy duchem, bo ich jest królestwo niebieskie. W pokorze ducha umieścił Pan zaczątek doskonałego szczęścia. Oddychający pokorą to ci, którzy pamiętają, że są ludźmi.

Szczęśliwi bolejący, bo zostaną pocieszeni. Płaczącym nad dawnymi swymi grzechami, nad niegodziwościami win, przez które sumienie nasze otępiało, przygotowuje Pan trwałą pociechę w niebie.

Szczęśliwi łagodni, bo odziedziczą ziemię. Łagodnym obiecuje odziedziczenie ziemi, to znaczy, Jego ciała, które sam Pan przyjął za mieszkanie. Bo przez łagodność duszy naszej zamieszka w nas Chrystus, a my odziejemy się w chwałę Jego uwielbionego Ciała.

Szczęśliwi miłosierni, bo nad nimi Bóg się zmiłuje. Dla miłosiernych przygotowuje nagrody miłosierdzia.

Nieczysty nie może znieść Bożego spojrzenia. – Szczęśliwi czystego serca, bo oni zobaczą Boga.

Szczęśliwi czyniący pokój, bo zostaną nazwani synami Bożymi. Szczęściem czyniących pokój jest zapłata przybrania za Boże dzieci, aby trwali jako synowie Boga.

Szczęśliwi prześladowani z powodu sprawiedliwości, bo ich jest królestwo niebieskie: On sam jest sprawiedliwością.
         (z komentarza św. Hilarego z Poitiers do Ewangelii według Mateusza)

Co mówi dziś w czytaniu prorok? Szukajcie Pana (So 2:3). Co jeszcze? Szukajcie sprawiedliwości (ibidem). Apostoł odpowiada: Chrystus dla nas stał się sprawiedliwością (1 Kor 1:30). I dalej: Szukajcie pokory (ibidem). Jezus zaś jest pokorny sercem (Mt 11:29).

Pan jest ubogi, bo nie ma gdzie głowy skłonić. Pan boleje nad nędzą tego świata, zapłakał nad grobem Łazarza. Pan jest łagodny i pokornego serca. Pan pragnie i łaknie sprawiedliwości, gdyż Jego pokarmem jest wypełnić wolę Ojca. Pan jest miłosierny, gdyż lituje się nad grzesznikami. Pan jest czystego serca, On, po trzykroć święty i nieskalany Baranek. Pan pokój przynosi Apostołom po swoim zmartwychwstaniu. Pan jest prześladowany z powodu sprawiedliwości, skazany na śmierć na krzyżu.

*   *   *

A Kościół prawosławny wspomina dziś św. Andrzeja Rublowa.

Deszcz i ogród

Dlaczego łaskę Ducha Świętego nazwał Zbawiciel wodą? Bo przez wodę wszystko trwa w istnieniu, bo woda daje życie i roślinom, i zwierzętom. Z niebios bowiem zstępuje woda deszczu, zstępuje w jednej postaci, działa zaś na różne sposoby. Jedno źródło nawadnia cały ogród, jeden bowiem i ten sam deszcz pada na całym świecie, i staje się biały w lilii, czerwony w róży, purpurowy*) w fiołkach i hiacyntach, różny i różnorodny we wszelkiego rodzaju gatunkach. Inny w palmie, inny w winorośli, we wszystkich jest wszystkim. Przystosowuje się do tych, którzy go przyjmują, i sprawia w każdym to, co jemu odpowiednie. (św. Cyryl Jerozolimski, Katecheza o Duchu Świętym, 16:12)

__________________

*) Starożytna purpura bardziej przypominała fiolet niż czerwień.

Abyśmy mogli pobożnie sławić mękę Twojego Syna*)

Starożytna Tradycja Apostolska, przypisywana św. Hipolitowi, zaleca wiernym modlitwę o różnych porach dnia. Podejście jest bardzo praktyczne: Jeśli jesteś w domu, módl się w domu. Jeśli jesteś o danej godzinie, w porze modlitwy, gdzie indziej, módl się do Boga w swoim sercu. Jeśli jesteśmy na ulicy, w pracy, w kolejce, możemy i tam zwrócić się do Boga w milczeniu, w głębi naszego serca.

Trzecia godzina dnia, czyli nasze dziewiąta przed południem, to pora modlitwy dla uczczenia ukrzyżowania Chrystusa. O tej porze bowiem został On przybity do krzyża (Mk 15:25). O tej też godzinie, w liturgii starotestamentalnej, składano przed Bogiem chleby pokładne. Św. Hipolit wyjaśnia, że była to zapowiedź ofiary Pana, który jest chlebem z nieba zstępującym.

Modlimy się też o szóstej godzinie dnia, czyli w południe. Wtedy bowiem, gdy Chrystus wisiał na krzyżu, ciemności ogarnęły świat (Mt 27:45). Wspominamy w tej modlitwie udrękę Ukrzyżowanego i grozę, jaka ogarnęła całe stworzenie, pozbawione nagle światła.

Modlimy się i o godzinie dziewiątej, czyli naszej piętnastej. Wtedy bowiem przebito bok Chrystusa, i wypłynęła krew i woda (J 19:24). O tej też godzinie Pan wezwał do życia swoich świętych i oświecił ich blaskiem swego Wcielonego Słowa (cf. Mt 27:52-53). Wtedy też ustała ciemność nad ziemią, stając się niejako świtem nowego dnia, zapowiedzią zmartwychwstania.

+

Ratuj nas, Zbawicielu świata, 
Ty nas odkupiłeś przez krzyż i krew swoją; 
pomagaj nam, Panie, nasz Boże.

___________________________

*) Z modlitwy nad darami w Środę Popielcową

Wieczorny Adwent

Wieczorem, kiedy się modlimy, myślimy też o tym — przypominają o tym niektóre hymny — że po nocy znów nadejdzie dzień, po ciemności światło, po mroku świt. Błagamy, jak pisze św. Cyprian, aby na nowo nadeszło światło. Taka modlitwa jest, według niego, prośbą o przyjście Chrystusa (Christi precamur adventum), które przyniesie nam łaskę wiecznej światłości.

Modlitwa poranna przypomina nam o zmartwychwstaniu Pana Jezusa, modlitwa wieczorna — o Jego powtórnym przyjściu.

A to wszystko można wyczytać np. w Ogólnym wprowadzeniu do Liturgii Godzin. Księża i zakonnicy powinni je czytać co roku, kiedy używamy pierwszego tomu brewiarza, w którym Wprowadzenie jest zamieszczone. Wiele w nim cennych myśli.

Św. Bazylego lektura psalmu

Czyta się dziś w liturgii fragment dzieła św. Bazylego Wielkiego O Duchu Świętym. Teolog odnosi do Ducha Świętego fragmenty psalmu 51 [50], gdzie mowa o duchu prawym, duchu kierującym (πνεῦμα εὐθὲς καὶ πνεῦμα ἡγεμονικόν, Ps 51 [50]:12.14). To ciekawy przykład lektury Pisma, teraz często wzgardzony i przez biblistów, i przez domorosłych egzegetów. A przecież Pismo wiele ma poziomów, różnej głębokości nurty toczy, w których można znaleźć więcej niż kiedykolwiek śniło się filozofom. Kto bowiem poznał myśl Pana, który jest Autorem Pisma?

fragment O Duchu Świętym św. Bazylego