Coś i coś

Coś we mnie zostało podeptane, coś we mnie umarło i już nie ożyje, bo przecież nie wstaną cienie, by wielbić Ciebie.

Dipsalmus

102 i 109.

Wam też tak robi?

Wam też Bóg zmienia życie w psalm 88?

Taka wiara

O. Augustyn Jankowski, redaktor naukowy Biblii Tysiąclecia, powiedział mi kiedyś, że trzeba mieć naprawdę wielką wiarę, żeby móc szczerze powiedzieć: Pan jest moim pasterzem, niczego mi nie braknie.

Rośnie we mnie boleść

Z psalmu 39 w przekładzie Romana Brandstaettera.

Z psalmu 119.

Wybaw

Boże, wybaw Izraela od wszystkich jego niedoli.

Różne drogi

Jedni wolą różaniec, inni modlitwę Jezusową. Mnie żadna z nich nie odpowiada. Ja wolę psalmy i litanie, odmawiane nawet kilka razy dziennie.

Psalm 44

Psalm 139:23

Z nieszporów: Przeniknij mnie, Panie, i poznaj moje troski (przekład Romana Brandstaettera).

Zacząłem złorzeczyć

Odmawiam psalmy w całości, bez usuwania wersetów tzw. gorsząco-złorzeczących. Uzupełniam je z mikroskopijnego wydania Neowulgaty albo z przekładów Brandstaettera czy Miłosza. Dlaczego mam kaleczyć słowo Boże? Te wersety ani mnie nie gorszą, ani nie są obce mej klasyczno-średniowiecznej mentalności. Przez tysiąclecia się nimi modlono, modlił się Jezus i Jego dziewicza Matka, i Jego uczniowie, a potem uczniowie uczniów, i tak dalej, przez pokolenia. Poza tym nie sądzę, aby mentalność ludzka aż tak się zmieniła, nie jesteśmy wcale bardziej kulturalni i delikatni niż ludzie sprzed wieków. Gdyby tak było, nie byłoby wojen, morderstw, gwałtów... No, to tyle chciałem powiedzieć. Jak mi się jeszcze coś ciekawego przypomni, to przyjdę i napiszę.

Ps 55:23

Włóż na Pana swój ciężar, a On cię ratuje (przekład Jana Kochanowskiego).

Czyja droga

W Ewangelii św. Mateusza znajdujemy cytat z proroka Izajasza: Przygotujcie drogę Pana (Mt 3:3). Nie 'Panu', tylko 'Pana', Pańską. Drogi Bożej nie trzeba tworzyć, trzeba ją tylko przygotować do chodzenia. Mamy chodzić nie własną drogą, ale drogą Pana. Tak modlił się już natchniony psalmista: Panie, wyrównaj przede mną drogę Twoją (Ps 5:9).

Wesele i kwitnący pokój

Dzisiejsza kolekta, tak sobie przetłumaczona na polski, nawiązuje do dwóch przypowieści Jezusa. Najpierw do przypowieści o dziesięciu pannach, które czekały na Oblubieńca (Mt 25:1-13). Kolekta mówi o śpieszących na spotkanie Syna Bożego, właśnie tak, jak one panny na spotkanie Oblubieńca. Kolekta wspomina też niebiańską mądrość, która ma nas kształtować: nawiązanie do pięciu panien mądrych (pozostałe pięć, przypominam, nazywa Ewangelista idiotkami). Druga przypowieść, do której nawiązuje dzisiejsza modlitwa, to przypowieść o uczcie weselnej (Mt 22:1-10). Mowa tam o zaproszonych, których od uczty weselnej, a taką jest uczta Baranka, o jakiej słyszymy w każdej mszy, odciągają ziemskie sprawy: praca na polu, kupiectwo... Kolekta prosi, aby śpieszących na spotkanie z Jezusem te ziemskie sprawy nie powstrzymywały. Mamy stać się Jego współuczestnikami, consortes, w tej uczcie, na którą wszyscy jesteśmy wezwani.

Refren dzisiejszego psalmu: Pokój zakwitnie, kiedy Pan przybędzie, to moje najwcześniejsze wspomnienie liturgiczne. Miałem sześć albo siedem lat, siedziałem w kościele jeszcze z rodzicami, a nie z dziećmi, i pamiętam śpiew tego refrenu. Wbił mi się w pamięć. Nie wiem, dlaczego, pewnie go wtedy jeszcze zupełnie nie rozumiałem. Może tak się zaczęła moja miłość do liturgii?

Czyż nie mam się brzydzić tymi, którzy przeciw Tobie powstali?

To werset 21 z psalmu 139*), który był dzisiaj w nieszporach. Psalm, nie werset, bo tego wersetu, jak i kilku innych, w brewiarzu nie ma. Pisałem o tym kilkanaście lat temu, kiedy zaczynałem blogować, o tym, że w liturgii posoborowej powycinano z Psałterza wersy tzw. złorzeczące, jako niezbyt odpowiadające współczesnej mentalności czy wrażliwości, już nie pamiętam, jak to ujęto. Ale czy rzeczywiście ten werset trudno przyjąć człowiekowi współczesnemu? Wystarczy przenieść go na inny poziom, bo kim są ci, którzy powstali przeciw Bogu, jak nie szatani? Im, można rzec, złorzeczymy w naszym odmawianiu psalmów, przeciwko ich niesprawiedliwości przyzywamy Boga.

A osobiście uważam, że można też modlić się tymi słowami przeciw i ludzkim wrogom, bo: (i) są to słowa Pisma; (ii) modlił się tymi słowami sam Jezus i Jego Apostołowie; (iii) modlił się nimi Kościół święty przez dwa tysiąclecia. Lepiej chyba powierzyć Bogu nieprzyjaciela słowami Pisma, niż knuć przeciw niemu.

________________

*) Przekład Romana Brandstaettera

Służba Boża

Augustyn grzesznie żył. Modliła się o jego nawrócenie matka, św. Monika. Pomógł św. Ambroży biskup. Augustyn się nawrócił, przyjął chrzest i poświęcił się służbie Bożej, został biskupem Hippony w Afryce, wielkim świętym. Tak wielkim, że niektórzy uważają jego nawrócenie za równe nawróceniu kilku narodów pogańskich.

A gdyby się tylko nawrócił, ale nie oddał służbie Bożej, czy też byłby wielkim świętym, czy słyszelibyśmy o nim? Pracowałby sobie jako nauczyciel retoryki, może i żonę znalazł. Jaka byłaby jego świętość?

Bóg sam daje radość (Ps 30:12). Samemu nie można jej osiągnąć.

Pomyślność grzeszników

Dziś w liturgii modlimy się psalmem 73. Mówi on o pomyślności grzeszników, o tym, jak dobrze im się w życiu układa: nie doznają ludzkich utrapień i z innymi ludźmi nie cierpią (Ps 73:5). Każdy pewnie zna takich ludzi... żyją według wzoru tego świata (Rz 12:2). Ale czy nie jest zbyt małoduszne postrzegać tak innych, a samego siebie stawiać w pozycji sprawiedliwego? Zawsze mam wątpliwości przy odmawianiu tego psalmu. Owszem, cierpię, doznaję utrapień, ale czy to wystarczy, aby być sprawiedliwym?

Trzy czwartki

Wielki Czwartek, Wniebowstąpienie, Boże Ciało. Wszystkie trzy przedstawiające Inną Obecność Jezusa. Zapowiedziana, dokonana, trwająca. Syn Człowieczy w chwale swego Ciała i Krwi.

Szkoda, że do kolekty dzisiejszej nie dodano, iż w Sakramencie jest pamiątka nie tylko męki, ale i zmartwychwstania Pańskiego, że pożywamy chwalebne Ciało Pańskie. Kiedy ta kolekta powstawała w wiekach średnich, tego tak nie postrzegano, łaciński legalizm na to nie pozwalał. Ale teraz, kiedy lepiej dostrzegamy misterium paschalne, można było tę zmianę wprowadzić.

Na mszy dowiedziałem się, że dziś jest pierwszy dzień tygodnia, w którym Jezus Chrystus zmartwychwstał i zesłał na Apostołów Ducha Świętego. Taka ignorancja czy bezmyślność w trakcie sprawowania mszy?

Jesteś kapłanem tak jak Melchizedek: poruszające, że śpiewamy słowa tego starożytnego i tajemniczego psalmu, i wiemy, że wypełniają się one w Chrystusie Jezusie, Panu naszym. Siądź po mojej prawicy... z łona jutrzenki zrodziłem Cię jak rosę. To mój ulubiony psalm, może dlatego, że taki niejasny.

Odpuszczenie grzechów i miłosierdzie

Duch Święty, jak mówi jedna z modlitw mszału, jest odpuszczeniem grzechów. A jak mówi jeden z psalmów, jest też miłosierdziem lepszym od życia. On napełnia i nasyca nasze dusze, dlatego wznieśmy ręce w imię Jego i wielbijmy Go.

Rany ludzkie

W jutrzniach Wielkiego Tygodnia prosimy Chrysta Pana, aby uleczył nasze rany, a w Wielką Sobotę śpiewamy w starożytnym hymnie: Ciebie więc prosimy, Chryste, / byś uleczył nasze rany.

Samo odpuszczenie grzechów nie wystarczy. Zostają po nich rany, które tylko Pan może uleczyć. Rany naszej duszy i naszego ciała. Jego dotyk jest leczący, uzdrawiający. Tych ran mam tak wiele, Panie, ulecz je, błagam. Moje rany cuchną i ropieją, mówi psalmista. Tym bardziej potrzebują Twego uleczenia.

Rany ludzkie i rany Boskie. W tych drugich jest nasze zdrowie.

Czy i smutek jest taką raną? Samotność? Odrzucenie? Wszystko to Jezus przeszedł w swej Męce.

Ulecz nasze rany.

Psalm Wielkiego Tygodnia

W antyfonie na Komunię Wielkiego Poniedziałku jest fragment z psalmu 102:3, w Septuagincie i Wulgacie jest to psalm 101: Panie, nie ukrywaj przede mną swojego oblicza * w dniu mego utrapienia. * Nakłoń ku mnie Twe ucho * w dniu, w którym Cię wzywam, * szybko mnie wysłuchaj.

W tradycji Kościoła jest to jeden z siedmiu psalmów pokutnych, niewiązany jakoś szczególnie z Męką Pańską, chociaż mówi o samotności, opuszczeniu i synach śmierci. Dzisiaj, myślę, przypomina on nam w mszy, że Jezus wziął na siebie i dźwigał (jak nam o tym powie prorok Izajasz w Wielki Piątek) wszystkie nasze grzechy, że stał się zamiast nas pokutnikiem pokutującym, aby odpokutować wobec Ojca za zbrodnie ludzkości. I zrobił to w samotności i opuszczeniu.

Lubię ten psalm, często się nim modlę, chociaż już od dawna skóra nie przywarła mi do kości.