O co się modlę w dzień Matki Bożej Anielskiej

Aby Bóg zachował mnie od kapłanów głupich, tępych, pysznych, niegodziwych i smrodliwych. Jak wytłumaczyć inaczej niż tępotą to, że odczytano w czasie dzisiejszej mszy: Zjednoczeni z całym Kościołem obchodzimy święty dzień, w którym została poczęta bez grzechu Niepokalana Dziewica Maryja? Czy dziś jest ósmy grudnia? Jeśli się ktoś na kalendarzu nie zna, to czy można mu powierzyć sprawowanie najświętszych na całej ziemi Misteriów? Budzi to we mnie gniew, z jakim Jezus wypędził ze świątyni tych, którzy ją bezcześcili.

Boga naszego Rodzica, Maryja,

świętych aniołów cały chór czcigodny

niech przy nas stoją, zawsze tu obecni,

i wszyscy święci. (z hymnu o świętych Aniołach)

Ja jak szczep winny wydałam woń wdzięczną, a kwiaty moje dadzą owoce czci i bogactwa (Syr 24:23, używane w dzień Najświętszej Maryi Anielskiej)

Upodobnienie

Nie możemy być podobni do Boga przez mądrość, wszechwiedzę, wszechmoc, nawet przez miłość. Bo nie umiemy kochać tak, jak trzeba. Ale możemy być podobni do Boga przez współczucie. Tak pisał biograf o świętym Marcinie z Tours, o jego współczuciu.

Święta Maryjo, współczucia pełna, módl się za nami.

Obserwacje

Jeździłem dziś po Warszawie w koszulce Star Wars, ale nie zauważyłem nikogo, kto by świętował Dzień Gwiezdnych Wojen.

A na majowe przychodzi coraz więcej mężczyzn, i to, że tak powiem, samodzielnie, w pojedynkę. W różnym wieku. Pięknie.

Jeszcze o tłumaczeniu

Bogurodzica, Matka Boża, Matka Boga. Matka Boska. Ktoś (bardziej święty niż papież) mi kiedyś powiedział, że 'Matka Boska' wskazuje na to, że ktoś jest wrogi Kościołowi, i nie wyraża czci dla Maryi. Nie rozumiem, dlaczego. Ks. Twardowski pisał czasami o Matce Boskiej, czasami o Matce Bożej. A jego na pewno trudno posądzić o brak czci dla Niej.

Zachwyciłem się

Z greki na polski

W greckim tekście mam Theotokos. I zastanawiam się, czy tłumaczyć to dosłownie jako Bogurodzica, czy jako Matka Boża. Bogurodzica czasami brzmi zbyt szumnie.

Z Kanonu pokutnego Andrzeja z Krety

Matko Boża, Przeczysta, Dziewico,     jedyna godna chwały,

Módl się żarliwie za nas     i nasze zbawienie. 

(Oda druga, tłum. Alicja Szastyńska-Siemionowa)

Od trzech dni zachwycają się Nią prawie wszyscy moi znajomi

Seduliusze

Jakiś czas temu pisałem o antyfonach mszalnych, które nie są wzięte z Biblii. Jest ich niewiele, a jedną z nich można dziś usłyszeć w śpiewie na wejście. Mszał daje do wyboru dwie antyfony, jedną (bliższą mi) taką samą, jak w mszy o świcie Bożego Narodzenia, z której wzięta jest część dzisiejszej Ewangelii, i drugą, mówiącą o macierzyństwie Maryi Dziewicy, Salve, sancta Parens, witaj, święta Rodzicielko. Tę drugą mszał podpisuje: Seduliusz. Ale Seduliuszów w historii literatury łacińskiej było dwóch. Jeden, Caelius Sedulius, żył w 5. wieku, drugi, Sedulius Scottus, w 9. Nasz autor to ten z 5. wieku, a kontakt z nim mamy już od 25 grudnia, jest on bowiem autorem hymnu jutrzni, w polskim przekładzie: Od bram dalekich wschodu słońca. Dalsza część tego hymnu pojawi się w nieszporach 6 stycznia: Czemu, okrutny Herodzie. A z zupełnie innego utworu, Carmen paschale, pochodzą słowa w introicie dzisiejszej mszy. Czyli poeta bożonarodzeniowy.

Niepokalane Poczęcie raz jeszcze

Nie napiszę nic nowego, tylko podam link do wpisu sprzed ponad 10 lat (ile to się już napisało!). Oto on: wpis na Niepokalane Poczęcie.

Wyjaśnienia

Wczoraj Watykan opublikował oficjalne pismo, zatwierdzone przez Ojca Świętego, w którym, mam nadzieję ostatecznie, stwierdzono, że tytuł Współodkupicielki, jaki niektórzy niedouczeni w teologii i nieznający Pisma, chcieliby przyznać Maryi, Matce Bożej, jest nieodpowiedni. Jeden jest tylko Odkupiciel świata, nasz Pan, Jezus Chrystus.

Celnik &Co.

Kilka słów o Ewangelii dzisiejszej (Łk 18:9-14).

Kim jest dzisiaj celnik? Urzędnikiem na granicy między państwami, który pobiera opłaty od wwożonych z zagranicy towarów. Kim był celnik w Ewangelii, skoro mieszkał w Jeruzalem? Po grecku nazywał się on telones i taki był z niego celnik, jak ze mnie baletnica. To był poborca podatkowy, czyli bliżej mu do urzędu podatkowego niż do granicy. Pobierał podatki dla Rzymian, okupantów, a przy okazji pobierał trochę więcej, żeby tę nadwyżkę mieć dla siebie. Dlatego telonai byli tak znienawidzeni w czasach Jezusa i uważani za wielkich grzeszników.

Świątynia: miejsce spotkania z Bogiem, ale i z ludźmi. Do świątyni się, według greckiego tekstu, wchodzi, wspina, nie tylko dlatego, że świątynia jerozolimska leżała na górze Syjon, ale i dlatego, że mamy się wznieść ku Bogu, kiedy wchodzimy do świątyni.

Faryzeusz dziękuje za to, co sam robi, lub czego nie robi. Dosłownie w tekście greckim on modlił się do samego siebie, z siebie czyni boga, i może być w ten sposób zadowolony.

Pości dwa razy w tygodniu: z wczesnochrześcijańskiego (2 wiek po Chr.) dziełka Didache wiemy, że żydzi pościli w tamtych czasach we wtorki i czwartki, chrześcijanie w środy i piątki. Ot, taka ciekawostka.

Poborca podatkowy odchodzi usprawiedliwiony: to znaczy, odpuszczone mu zostały grzechy. Forma czasownika tu użyta występuje w greckim czasie wyrażającym trwały skutek. Cała życiowa postawa poborcy podatkowego, nie w sensie zła, które robi, ale jego podejścia do Boga, w pokorze i uniżeniu, daje właśnie to usprawiedliwienie. Boże, ulituj się nade mną, grzesznikiem.

Kto się uniża, będzie wywyższony (Łk 18:14). Nie wypada nie  wspomnieć w tym miesiącu o Tej, która uniżyła się najbardziej ze wszystkich, a teraz wyniesiona do niebieskiej chwały stoi po prawicy Chrystusa.

Już dziś wieczorem

I znów zbliża się Pokrow, prawosławne święto opieki Najświętszej Maryi, chociaż obchodzone już chyba tylko w prawosławnych kościołach słowiańskich, a przecież zapoczątkowane w samym Konstantynopolu. Maryja swoim szalem modlitewnym okrywa cały świat i błaga wszechmogącego Boga o miłosierdzie. Szkoda, że takiego święta nie ma w liturgii rzymskiej.

A praesenti liberari tristitia

Liturgiczne kolekty na dni Maryi Panny proszą zwykle o radość i pokój. Dzisiejsza, na dzień Narodzenia Maryi, prosi właśnie o pokój. Ale ja chciałbym spojrzeć na inną modlitwę, która towarzyszy litanii loretańskiej, a z której cytat umieściłem w tytule. Ta modlitwa prosi, abyśmy przez chwalebne wstawiennictwo Najświętszej Maryi, zawsze Dziewicy, zostali uwolnieni od doczesnego smutku, tristitia. Na wzniosłym poziomie ten doczesny smutek może wydawać się mało ważny, bo doczesny, a jednak prosimy Maryję, aby nam pomogła, kiedy nas gnębi. Pomoc Matki. Depresja, smutek doczesny, chociaż wydaje się wiecznym. Powierzam go, w dniu, w którym powrócił, Maryi Najświętszej. Ona jest także Uzdrowieniem chorych i Pocieszycielką strapionych.

Matka Pocieszenia

W tradycji zakonu augustianów, do którego należy i nasz Ojciec święty, Leon XIV, jeśli przepisy liturgiczne na to pozwalają, w sobotę po uroczystości św. Augustyna obchodzi się święto Matki Bożej Pocieszenia. W Warszawie na przykład obchodzi się je w kościele św. Marcina, bo chociaż to obecnie kościół franciszkanek służebnic Krzyża, to był to kiedyś kościół i klasztor augustianów. Obecnie klasztor ma wezwanie właśnie Maryi, Matki Pocieszenia.

W Zbiorze mszy o NMP jest i msza o Najświętszej Maryi, Matce Pocieszenia. Taka jest kolekta: Boże, Ty przez Dziewicę Maryję zesłałeś swojemu ludowi Jezusa Chrystusa jako źródło pociechy, spraw, abyśmy za Jej wstawiennictwem zostali napełnieni wszelką pociechą i udzielali jej naszym bliźnim.

Różne są ikony

Piękna jest ikona jasnogórska, dla wielu najpiękniejsza, najbliższa, najważniejsza. Ale ja bardziej lubię ikonę dońską Matki Bożej, dzieło Teofana Greka. Mniej znana, i z może nieco dziwną ręką podtrzymującą Dzieciątko, ale dla mnie najpiękniejsza.

Wstawiaj się za nami, Panno chwalebna i błogosławiona, daj nam moc przeciw nieprzyjaciołom Twoim. Bo jesteś potężna i niezwyciężona mocą Bożą.

Nie bój się

nie bój się kochać jeśli tylko wierzysz 

Matka Boska Królową więc Jej ziemia cała 

przetrzyma ustrój przeżyje rozstanie 

serce jak stary Werter zdolne do cierpienia 

a miłość daje to czego nie daje 

więcej niż myślisz bo jest cała Stamtąd 

a śmierć to ciekawostka że trzeba iść dalej

(Ks. Jan Twardowski)

Jeszcze jedna wigilia

Tak wielka uroczystość, jak Wzięcie do nieba Maryi, Matki Bożej, ma własną wigilię, czyli wieczór i noc przygotowania. Ta wigilia ma własną mszę, własną kolektę (pisałem kiedyś, źle przetłumaczoną na polski), własne czytania. Króciutka Ewangelia z pochwałą macierzyństwa Maryi. Jeśli się da, a pogoda bardzo przeszkadza, to warto iść na tę wigilię, na jej mszę, i tak przysposobić się do wielkiego święta. Do Paschy (transitus) Maryi.

Euzebiusz z Vercelli

Jego wspomnienie jest dzisiaj, ale nigdy nie pamiętam, kim on był. Vercelli kojarzy mi się tylko z jednym z głównych manuskryptów poezji staroangielskiej. Ale dziś także wspomnienie Najświętszej Maryi Panny Anielskiej, albo Królowej Aniołów, jak na dyptyku wiltońskim w Londynie, chociaż początki tego święta wiążą się z kaplicą Porcjunkuli i św. Franciszkiem z Asyżu. Jest do tego dnia przypisany odpust zupełny we wszystkich kościołach franciszkańskich i chyba w ogóle parafialnych.

Wakacyjnie czytam kryminały Joanny Chmielewskiej. Teraz Całe zdanie nieboszczyka.

Powrót litanii

Po lipcu wracam do codziennej litanii do Maryi Dziewicy, przez 14 dni przygotowania do Jej Wniebowzięcia.