Zawody?

Niektóre z tekstów wielkopostnej liturgii zdają się w ogóle nie odnosić do tego, czym Wielki Post przede wszystkim jest: czasem przygotowania paschalnego, jak o tym przypominają modlitwy poświęcenia popiołu w Środę Popielcową. Sama już bowiem kolekta z tejże Środy mówi o militia christiana, chrześcijańskiej służbie wojskowej, którą ma być Wielki Post. A czytanie z niedzielnych nieszporów mówi o sportowych zawodach: kto pierwszy, ten lepszy (1 Kor 9:24-25). Czy o to rzeczywiście chodzi w Wielkim Poście? Żeby ascetycznie poćwiczyć? Jeśli tak, to ja za taki Wielki Post dziękuję. On ma być przygotowaniem do największego święta w roku liturgicznym, do Wielkanocy, czy, jak się teraz modniej mówi, do Paschy. Po to się umartwiamy przez 40 dni, aby oczyścić się na duszy i ciele, i móc w ten sposób obchodzić wielkie święto. Tak się przygotowywali, tyle że przez trzy dni, Izraelici na pustyni, przed zstąpieniem JHWH na górę Synaj. Przed świątecznym spotkaniem z Bogiem trzeba się przygotować, i temu służy Wielki Post. Umartwiamy się, pokutujemy, to rodzaj duchowej kąpieli i wysprzątania domu naszej duszy, aby mógł do niej z radością wejść zmartwychwstały Pan.

Słowa Benedykta XVI

Nie pości naprawdę ten, kto nie potrafi żywić się Słowem Bożym.

Post otwiera nam bramy nieba

Wydaje mi się, że za mało się mówi o poście fizycznym, tym od jedzenia albo od snu. Człowiek, zgodnie z Biblią, jest istotą psychosomatyczną, ciało i dusza wpływają na siebie wzajemnie (co dobrze wiedzą zmagający się z chorobami psychicznymi). Wyśmiewa się nieraz to, że ktoś rezygnuje ze słodyczy czy innego pokarmu w Wielkim Poście, a przecież to jest właśnie sposób wpływania na ducha poprzez ciało. Sam Jezus mówił, że od obżarstwa i pijaństwa serca stają się ociężałe, a psalmista przedstawia czasami niegodziwców jako tłuściochów.

Post może być wzniosły, ale nie gardźmy i tym, że tak powiem, przyziemnym. Nie każdy ma władzę, nie każdy jest skłonny do pychy czy zazdrości, ale każdy ma ciało. Pierwsza i podstawowa pokusa diabła na pustyni dotyczyła jedzenia: Spraw, mówił do Pana naszego, aby te kamienie stały się chlebem. Jezus, poszcząc na pustyni, odrzucił tę pokusę. Ujmijmy sobie chociaż odrobinę pożywienia (jak mówi jedna z wielkopostnych jutrzni), aby Go naśladować.

A Kościół sławi Jej wielkość

Największe ze świąt to Pascha, przejście naszego Pana z tego świata, z tego życia, do Ojca, do nowego i niewyobrażalnego istnienia. Do tej największej z uroczystości przygotowuje nas 40-dniowy post.

Największe święto Bożej Rodzicy Maryi, to Jej Zaśnięcie i Wniebowzięcie, przejście z tego świata, z tego życia, do chwały, do nowego życia na podobieństwo Jej Syna, czyli Jej Pascha. Jakże roztropnie Kościół wschodni przed tą uroczystością Dziewicy pości przez 14 dni, od 1 do 14 sierpnia. Szkoda wielka, że nie ma takiej tradycji w Kościele zachodnim. Ale można ją prywatnie zachować, albo poświęcić trochę czasu na czytanie np. homilii Ojców Kościoła, mówiących o Wniebowzięciu. Albo pośpiewać sobie codziennie jakieś pieśni ku czci Najświętszej Maryi.

U Ciebie serce otwarte każdemu, a osobliwie nędzą strapionemu.

Huanowi trzeba było wyrwać ząb, od razu odzyskał radość życia, ale chyba z powodu upału nie zawsze ma ochotę na jedzenie.

Zimowa zima w kościele

Piątek suchych dni zimowych, to znaczy dni postu, składającego się z środy, piątku i soboty w trzecim tygodniu Adwentu. Post, przez który chcemy błagać Boga o miłosierdzie, o to, by pobłogosławił zimę, by uczynił ją dla nas bezpieczną, wolną od wszelkiej szkody. Ciekawym, jak obchodzono suche dni w krajach na drugiej półkuli.

Pokusa ciała

Nie wiem, dlaczego tak się dezawuuje post cielesny, post od pokarmów. Mówi się o wyrzekaniu się innych rzeczy, ale niejedzenie zdaje się być całkowicie nieważne, żeby nie rzec: śmieszne. A przecież post, że tak powiem, żywnościowy, ma długą w Kościele tradycję, i pokazuje, że ciało i dusza, wbrew Platonowi (którego bardzo lubię), są całością i wpływają na siebie nawzajem, są tak samo ważne do zbawienia. W końcu kusiciel mówił: Spraw, aby te kamienie stały się chlebem...

Post w poście

Do wiosny astronomicznej jeszcze daleko, a Kościół liturgicznie już rozpoczął tę porę roku przez Suche dni wiosenne, które zaczęły się w środę. Dziś jest ostatni z nich. Dni szczególnego postu — w poście. Oby Bóg pobłogosławił naszą wiosnę i zachował nas w niej od zła i grzechu.

Post zimowy

Dziś ostatni z Suchych Dni zimowych, ostatni dzień postu na uświęcenie zimy i przebłagania za jesień.

Qui sedes super Cherubim, appare coram Ephraim, Beniamin, et Manasse.
℣. Excita, Domine, potentiam tuam et veni: ut salvos facias nos.

Kto chętny

Niech zaczyna dzisiaj z Kościołem wschodnim czternastodniowy post uspieński, przez Zaśnięciem i Wzięciem do nieba Bożej Rodzicielki (15. VIII). Ten post jest rodzajem przygotowania się do największego święta Maryi Dziewicy, jakie zna liturgia Kościoła powszechnego.

Zanieś naszą modlitwę Twemu Synowi, a Bogu naszemu...

Post stworzenia

W dzisiejszym czytaniu z proroka Jonasza (3:1-10) poszczą nie tylko ludzie, ale i zwierzęta: takie jest postanowienie króla Niniwy. Ciekawy ten post stworzenia, bo ono przecież nie grzeszyło, nie popełniało nieprawości.

Dziś wspomnienie św. Jana z Bridlington, jedynego 14-wiecznego angielskiego świętego, jakiego udało mi się znaleźć, ostatniego kanonizowanego przed reformacją.

Sent from my tablet. We are Borg. You will be assimilated.

Przykłady postu

Kilka lat temu podawałem ten średniowieczny hymn na Wielki Post; w ramach przypomnień, jeszcze raz go przedstawiam. Pokazuje biblijne korzenie postu i możnych orędowników na ten czas: Mojżesza, Eliasza, Daniela, Jana Chrzciciela. A dziś wzywajmy wstawiennictwa Najświętszej Maryi, dziewiczej Bożej Rodzicielki, która opiekuje się nami w tym czasie pokuty.

 

Ukazana jest nam z nieba

promienista chwała postu;

sam uświęcił go Zbawiciel,

co stworzenie żywi wszelkie.

Pościł Mojżesz, miły Panu,

by otrzymać Boskie Prawo;

postem Eliasz oczyszczony

na ognisty rydwan wstąpił.

Poszcząc, Daniel, lwów zwycięzca,

tajemnice poznał Boże;

Jan, przyjaciel Oblubieńca,

przez swe posty stał się sławny.

Boże, daj nam naśladować

te przykłady umartwienia,

serca słabe zechciej wzmocnić,

dając nam duchową radość.

Boves nostrae crassae

Trochę to śmieszne, kiedy post zachwalają tłuści biskupi, z kilkoma podbródkami i wielkimi brzuchami. Brak spójności przekazu, można powiedzieć.

Święta Balbino, módl się za nami!

Bazyli i kobiety

Jeśli wierzyć św. Bazylemu Wielkiemu, post jest dla kobiet równie naturalny jak oddychanie (homilia 2. o poście).